باغ گلشن طبس؛ بهشتی سرسبز در قلب کویر ایران
باغ گلشن در شهر طبس و در استان خراسان جنوبی قرار دارد. این باغ تاریخی در انتهای خیابان گلشن واقع شده و یکی از شناختهشدهترین جاذبههای گردشگری این شهر به شمار میرود.
قرار گرفتن باغ گلشن در منطقهای گرم و خشک، اهمیت آن را دوچندان کرده است. در حالی که طبیعت اطراف طبس بیشتر با چشماندازهای کویری شناخته میشود، این باغ با درختان بلند، فضای سبز و جریان آب، محیطی خنک و دلنشین برای گردشگران فراهم کرده است.
تاریخچه باغ گلشن طبس
قدمت باغ گلشن به اواخر دوره زندیه و اوایل دوره قاجار بازمیگردد. ساخت این باغ به میر حسنخان، از حاکمان محلی طبس، نسبت داده میشود.
بر اساس اسناد تاریخی، باغ گلشن در وقفنامهای برای استفاده عمومی وقف شده بود تا مردم بتوانند از فضای آن برای رفتوآمد و تفریح استفاده کنند.
این باغ در زلزله ویرانگر سال ۱۳۵۷ طبس آسیب جدی دید و بخشهایی از بنا و سردر تاریخی آن تخریب شد. با این حال، باغ بازسازی شد و همچنان یکی از مهمترین یادگارهای تاریخی شهر طبس محسوب میشود.
باغ گلشن در تاریخ ۲۰ دیماه ۱۳۵۵ با شماره ۱۳۱۰ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

معماری باغ گلشن؛ نمونهای از باغسازی ایرانی
یکی از ویژگیهای جذاب باغ گلشن، طراحی آن بر اساس الگوی چهارباغ ایرانی است. این باغ با نقشهای تقریباً مربعشکل ساخته شده و دو مسیر اصلی در طول و عرض آن یکدیگر را قطع میکنند.
این تقاطع، فضای باغ را به چهار بخش اصلی تقسیم کرده است. در مرکز باغ نیز حوضی بزرگ با فوارهها قرار دارد که در کنار درختان و مسیرهای آب، جلوهای زیبا به محیط میبخشد.
از ویژگیهای معماری باغ گلشن میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
-
طراحی منظم و هندسی بر اساس الگوی چهارباغ
-
وجود حوض مرکزی و فوارههای آب
-
مسیرهای پیادهروی و جویهای آب
-
سردر تاریخی باغ با معماری سنتی
-
ترکیب درختان میوه و گیاهان زینتی
این طراحی نشاندهنده توجه معماران ایرانی به هماهنگی میان آب، گیاه، معماری و طبیعت است.
پوشش گیاهی باغ گلشن؛ سرسبزی در میان کویر
یکی از جذابترین بخشهای باغ گلشن، تنوع درختان و گیاهانی است که در فضای آن دیده میشوند.
در این باغ گونههای مختلفی از درختان نخل، انار، نارنج، پرتقال، کاج، سرو و چنار وجود دارد. همچنین گلهای زینتی و فضای چمنکاریشده، زیبایی باغ را بیشتر کردهاند.
وجود گونههایی از گیاهان با نیازهای اقلیمی متفاوت در کنار یکدیگر، باغ گلشن را به نمونهای جالب از باغسازی در مناطق گرم و خشک تبدیل کرده است.
حوض و فوارههای باغ گلشن؛ قلب تپنده باغ
در مرکز باغ گلشن، حوضی بزرگ قرار دارد که یکی از شاخصترین بخشهای این مجموعه تاریخی است. سه فواره این حوض در کنار انعکاس درختان و آسمان در آب، منظرهای تماشایی ایجاد میکنند.
آب در باغ گلشن تنها یک عنصر تزئینی نیست؛ بلکه نقش مهمی در شکلگیری فضای سبز و سرزندگی محیط دارد.
سامانه آبرسانی باغ با استفاده از منابع آب منطقه و مسیرهای هدایت آب، بخشهای مختلف باغ را سیراب میکند. همین جریان آب در کنار درختان بلند، فضایی متفاوت از محیط گرم و خشک اطراف به وجود آورده است.
پلیکانهای باغ گلشن؛ یکی از جذابیتهای متفاوت باغ
یکی از جاذبههای جالب باغ گلشن، حضور پرندگان آبزی در حوض مرکزی آن است. پلیکانها از جمله پرندگانی هستند که در تصاویر و روایتهای گردشگری این باغ به چشم میخورند.
دیدن این پرندگان در کنار حوض، درختان و فضای سرسبز باغ، حالوهوای متفاوتی به بازدید از این مجموعه میدهد و سوژه جذابی برای عکاسی گردشگران فراهم میکند.
بهترین زمان بازدید از باغ گلشن طبس
با توجه به آبوهوای گرم و خشک طبس، انتخاب زمان مناسب برای بازدید از باغ گلشن اهمیت زیادی دارد.
بهار: در فصل بهار، هوای طبس معمولاً برای گشتوگذار مناسبتر است و فضای سبز باغ جلوه زیبایی دارد.
پاییز: پاییز نیز به دلیل معتدلتر شدن هوا، فرصت خوبی برای بازدید و عکاسی در باغ گلشن است.
زمستان: روزهای زمستانی طبس در مقایسه با تابستان خنکتر هستند و میتوان از این فرصت برای بازدید از جاذبههای تاریخی شهر استفاده کرد.
در تابستان نیز به دلیل گرمای هوا بهتر است ساعات خنکتر روز را برای بازدید انتخاب کنید.

جاذبههای دیدنی نزدیک باغ گلشن طبس
اگر قصد سفر به طبس را دارید، پیشنهاد میکنیم بازدید از باغ گلشن را با دیگر جاذبههای گردشگری این شهر همراه کنید.
از جمله دیدنیهای اطراف طبس میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
-
کال جنی: درهای شگفتانگیز با دیوارههای بلند و ساختارهای طبیعی خاص که یکی از جاذبههای متفاوت طبیعتگردی طبس است.
-
روستای ازمیغان: روستایی دیدنی با نخلستانها و شالیزارهای برنج که تضاد زیبایی با طبیعت کویری منطقه دارد.
-
تنگه مرتضی علی: یکی از جاذبههای طبیعی مشهور طبس که به دلیل چشمهها و تفاوت دمای آب در بخشهایی از مسیر شناخته میشود.
-
طاق عباسی: بنایی تاریخی در مسیر تنگه مرتضی علی که از دیدنیهای شاخص این منطقه به شمار میرود.
با برنامهریزی مناسب میتوانید در سفر چندروزه خود به طبس، از این جاذبهها نیز دیدن کنید.
جمعبندی؛ چرا باید از باغ گلشن طبس دیدن کنیم؟
باغ گلشن یکی از زیباترین جلوههای باغسازی ایرانی در دل طبیعت کویری است. این باغ با پیشینه تاریخی، طراحی چهارباغ، حوضهای زیبا، درختان متنوع و جریان آب، تصویری متفاوت از شهر طبس به نمایش میگذارد.
اگر به تاریخ، معماری ایرانی و طبیعتگردی علاقه دارید، بازدید از باغ گلشن میتواند یکی از بخشهای جذاب سفر شما به طبس باشد.
گاهی برای کشف زیباییهای ایران نیازی نیست راه دوری برویم؛ کافی است به دل شهرهایی سفر کنیم که در میان طبیعت متفاوت خود، شگفتیهای زیادی برایمان پنهان کردهاند.
گیلار، مجری مستقیم تورهای یکروزه و چندروزه طبیعتگردی، همراه شماست تا زیباییهای ایران را از نزدیک تجربه کنید.
برای آشنایی با برنامه سفرها و انتخاب مقصد بعدی خود، از تورهای یکروزه و چندروزه گیلار دیدن کنید و ماجراجویی تازهای را آغاز کنید.
گیلار؛ همراه شما برای کشف زیباییهای ایران.

تحریریه گیلار
عاشق سفر ، تولید محتوا
گیلار سفر طبیعت